DİSK Basın-İş: Freelance Emek Çalıştayı için tüm emekçileri, akademisyenleri ve kurumları sorunlarımızı birlikte tartışmaya ve bildirileriyle çalıştayımıza katılmaya davet ediyoruz. Bildiri özeti son gönderim tarihi 1 Eylül 2025.
Bugün freelance çalışma sistemi neredeyse hukuk öncesi bir evreyi yansıtacak derecede yasal çerçeveden yoksun; freelance emekçiler güvencesiz, sigortasız, sendikasız bir çalışma hayatına mahkum edilmiş durumdadır.
DİSK Basın-İş olarak, freelance emekçilerin açlık sınırının altında olan keyfi ücretlere mahkum edilmesine karşı asgari tarifelerle ücretlerin korumaya alınması, sigortalı bir çalışma düzeninin yasalarla teminat altına alınması ve sendikal örgütlenme özgürlüğünün önündeki engellerin kaldırılması için bir yol haritası çıkarmak üzere Freelance Emek Çalıştayı düzenleme kararı alınmıştır.
Türkiye’de freelance emek haritasının çıkarılması, işkolları bazında çalışanların yaklaşık tespiti, ücretlendirmelerin ve güvenceli koşulların sağlanması için tüm sendikaları ve emekçi kamuoyunu kampanyamızı büyütmeye çağırıyoruz.
Öncelikle doğrudan işkolumuzdaki yayınevi emekçileri, gazeteciler ve içerik üreticileri olmak üzere, alanın öznesi olan her bir emekçi arkadaşımızı, saha uzmanlarını, akademisyenleri, hukukçu dostlarımızı ve kurumları mücadeleye dair izleyeceğimiz yol haritasını birlikte çıkarmak üzere Freelance Emek Çalıştayımıza bildirileriyle katılmaya davet ediyoruz.
Taslak program ve detayların aşağıda yer aldığı Freelance Emek Çalıştayı’na katkı sunmak isteyen dostlarımız 1 Eylül 2025 tarihine kadar bildiri özetlerini freelanceemekcalistayi@gmail.com adresine iletebilirler.
DİSK Basın-İş Freelance Komisyonu
1. Freelance Emek Çalıştayı Neyi Amaçlıyor?
Freelance Emek Çalıştayı, serbest çalışan emekçilerin keyfi ücretlere mahkum edilmesine karşı asgari tarifelerle ücretlerin korumaya alınması, sigortalı bir çalışma düzeninin yasalarla teminat altına alınması ve sendikal örgütlenme özgürlüğünün önündeki engellerin kaldırılması için bir yol haritası çıkarılmasını ve Freelance Yasası için gerekli düzenlemeleri içeren bir çalışmanın ortaya çıkmasını amaçlamaktadır. Çalışma, Uluslararası Çalışma Örgütü ILO tarafından desteklenmektedir.*
2. Freelance Emek Çalıştayı Hangi Konularda Çalışmalara İhtiyaç Duymaktadır?
Freelance Emek Çalıştayı kapsamında aşağıdaki ana başlıklarda çalışmalar yapılmasının yol gösterici olacağı düşünülmektedir:
Alanın Haritalandırılması: Dünyada ve Türkiye’de Serbest Çalışanlar
- Freelance çalışma sisteminin evrensel anlamda durumu ve neoliberal ekonomideki konumun çerçevelenmesi.
- Yurtdışında freelance emekçilerin durumu ve sermaye karşısında alınan yasal düzenlemelerin örneklendirilmesi.
- Çalışan sayısı, sektörel dağılım, çalışma koşulları, sosyo-ekonomik vb. ölçekler üzerinden Türkiye’de freelance çalışma sisteminin haritalandırılması.
- Tüm bu başlıkların yayınevi emekçileri, gazeteciler ve içerik üreticileri için ayrı başlıklar açılması Çalıştay’ın kapsamı ve amacı bakımından büyük önem taşımaktadır.
Örgütlenme: Engeller, Olanaklar veya Ne Yapmalı?
- Yayınevi emekçileri, gazeteciler ve içerik üreticileri için alanın haritalandırılmasıyla birlikte daha net bir görünüm elde edeceğimizi umduğumuz freelance emekçilerin mevcut durumundan çıkış yollarının ve her tür dayanışma yoluyla birlikte çözüm önerilerinin tartışılacağı bir yol haritası Çalıştay’ın en önemli amaçlarındandır.
- Serbest çalışan yayınevi emekçileri, gazeteciler ve içerik üreticileri için örgütlenme olanakları ne şekilde yapılandırılmalıdır?
- Her üç alan için de geçerli olan sigortasız çalıştırılma sorunu nasıl aşılır?
- Asgari ücretlendirme tarifeleri nasıl hesaplanmalıdır? Bunların yasal olarak zorlayıcı bir
Yasal Düzenlemeler ve Freelance Yasası
- Yayınevi emekçileri, gazeteciler ve içerik üreticilerinin yasal iş tanımlarının netleştirilmesini içeren bir freelance yasası için mevcut çalışma yasasında ne gibi değişiklikler yapılmalıdır?
- Her üç alan için sigortasız çalıştırılmanın önüne geçmek için mevcut yasalarda ne gibi değişiklikler yapılmalıdır?
- Sendika üyeliği ve örgütlenme özgürlüğünün önündeki engeller hukuki olarak nasıl kaldırılabilir?
- Bu başlık altında, yayınevi emekçileri, gazeteciler ve içerik üreticileri yanında, yazılım, grafik tasarım, müzik emekçileri gibi, diğer alanlarda freelance çalışan emekçilerin ve kurumların da katkılarıyla freelance yasası taslağına son hali verilmesi öngörülmektedir.
3. Freelance Emek Çalıştayı’na Kimler Katılabilir? Nasıl Başvurabilirim?
- Alanda çalışan tüm emekçiler; yayınevi emekçileri, gazeteciler ve içerik üreticileri Çalıştay’a alana dair sorunlar ve çözüm önerilerini içeren bildiriler ve forumlarda dile getirecekleri değerlendirmeler ile katkı sunabilir.
- Yine freelance emek üzerine çalışan akademisyenler ve hukukçular Çalıştay’a bildiriler ve değerlendirmeleri ile katkı sunabilir.
- Yukarıdaki alanlarda çalışma yürüten meslek birlikleri, sendikalar ve kurumların da Çalıştay’a katılımı oldukça faydalı olacaktır.
- freelanceemekcalistayi@gmail.com adresine bildirilerinizi ve görüşlerinizi iletebilirsiniz.
4. Freelance Emek Çalıştayı içeriği ne şekildedir?
DİSK Basın-İş işkolu içerisinde yer alan gazeteciler, yayınevi emekçileri ve içerik üreticileri için aşağıdaki temel soruların Freelance Yasası için temel oluşturacağına inanıyoruz: güvencesizlik, ücretlendirme, çalışma koşulları, örgütlenme, yasal statü. Gerek bildiri sunumları, gerek çalıştay masaları ve atölyelerin çalışmaları bu çerçevede gerçekleşecektir.
- Yayınevi emekçileri, gazeteciler ve içerik üreticilerinin genel anlamda sorunları nelerdir?
- Parça başı işlerde ücretlendirmelerindeki keyfiliğin önüne nasıl geçilir? Tip sözleşmeler ve asgari tarifeler çözüm müdür?
- Sigortasız çalıştırılmanın önüne nasıl geçilir? Yeni bir sigorta sistemi için nasıl bir formülasyon kurulmalı?
- Yapay zekânın işlerin niteliği ve iş yaşamı üzerindeki etkisine dair ne tür önlemler alınabilir?
- Mobbing, süre baskısı ve iş ortamının iyileştirilmesi adına neler yapılabilir?
- LGBTİ ve kadın yayınevi emekçilerinin iş yaşamında karşılaştığı sorunlar nelerdir? Alternatif dayanışma ağları mümkün mü?
- Sendikal örgütlenme önündeki engellerin kaldırılması için nasıl bir yol izlenmeli?
- Örgütlenme modellerine dair dünyadaki örnekler nelerdir? Yasal güvence nasıl sağlanmıştır?
5. Freelance Emek Çalıştayı programı ne şekildedir?
Detaylı programın kabul edilen bildirilerle birlikte 15 Eylül 2025 tarihinde yayınlanacağı Çalıştay’ın taslak programı şu şekildedir:
1. Gün: Açılış ve Bildiri Sunumları
- Açılış konuşmaları
- Kurum bildirileri
- Bildiri sunumları
- Forum ve Değerlendirme
2. Gün: Değerlendirme ve Kapanış
- Çalıştay masalarının kurulması
- Atölyeler
- Forum
- Sonuç raporu ve Kapanış
Önemli Tarihler ve Yer**
| Bildirilerin Özet Teslimi | 1 Eylül 2025 |
| Çalıştay Programının İlanı | 22 Eylül 2025 |
| Çalıştay Tarihi | 27-28 Eylül 2025 |
| Çalıştay Yeri | İstanbul |
| Çalıştay Kitabının ve Yasa Tasarısı Taslağının Yayımlanması | 15 Ekim 2025 |
*“Sosyal Taraflar ve Sivil Toplum Kuruluşlarının Çalışma Yaşamında Temel İlkeler ve Haklar Konusundaki Kapasitelerinin Güçlendirilmesi Projesi, Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu’nun desteğiyle Uluslararası Çalışma Örgütü ILO tarafından Temel ILO Sözleşmelerinde belirtilen çalışma standartlarının Türkiye’nin değişen çalışma yaşamında daha etkin şekilde hayata geçirilmesine katkı sunmak amacıyla yürütülmektedir. AB tarafından desteklenen ve ILO tarafından yürütülen proje kapsamındadir.
**Çalıştay mekanı ve konaklama ile ilgili detaylar program ile birlikte yayımlanacaktır.