DİSK Basın-İş’in üye olduğu uluslararası sendika federasyonlarından UNI Küresel Sendika’nın Grafik ve Ambalaj birimi tarafından yayımlanan yeni rapor; Avrupa genelinde matbaacılık, basın-yayın ve kâğıt sektöründeki çalışanları korumaya yönelik önlemleri mercek altına alırken iş kazalarına dair çarpıcı istatistikleri gözler önüne seriyor.
Rapora göre:
- Güney ve Doğu Avrupa ülkelerinde kaza oranları ciddi biçimde daha yüksek.
- Veriler, 2018–2024 döneminde kaza oranlarında genel bir düşüş eğilimi olduğunu gösteriyor.
- İşçi sağlığını korumaya yönelik mevzuat ve uygulamalardaki ciddi boşluklar varlığını koruyor.
- Sendikalaşma yükseldikçe iş kazaları azalıyor.
Basın-yayın, matbaacılık ve kâğıt üretimi “tehlikeli iş kolları” denince akla ilk gelen sektörler olmayabilir. Ancak Avrupa genelinde bu sektörlerde ter döken yüz binlerce çalışan için iş güvenliği kâğıt üzerindeki bir kural değil, günlük hayatın bir gerçeğidir. Grafik ve ambalaj endüstrisinde her yıl binlerce işçi görev başındayken yaralanmaktadır.
UNI Global’in Avrupa Grafik ve Ambalaj birimi; Eurostat verilerinden ve on Avrupa ülkesinin (Belçika, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Almanya, İtalya, Polonya, Slovenya, İspanya ve İsveç) ulusal istatistiklerinden yararlanarak 2018-2024 dönemini kapsayan, bugüne kadarki en kapsamlı uluslararası raporu sundu.
Veriler Ne Gösteriyor?
Rapor, hem toplam vaka sayılarını hem de çalışan sayısına oranla kaza sıklığını inceleyerek ölümlü ve yaralanmalı kazaları analiz ediyor. Bu ikili yaklaşım oldukça kritiktir; çünkü sektördeki istihdam düzeyleri birbirinden çok farklı olan ülkeler arasında sağlıklı bir kıyaslama yapılabilmesine olanak tanıyor.
Analizdeki en dikkat çekici noktalardan biri coğrafi farklılıklardır. İsveç, Danimarka ve Almanya gibi ülkeler; yerleşik bir iş güvenliği kültürü, sağlam yasal altyapı ve yüksek sendikalaşma oranı sayesinde sürekli olarak daha düşük kaza oranlarına sahiptir. Buna karşılık; bazı Güney ve Doğu Avrupa ülkelerinde denetim yetersizliği, iş süreçlerinin organizasyonundaki (vardiya düzeni, makine güvenliği ve iş akış yönetimi) aksaklıklar ve sosyal diyalogdaki yapısal eksiklikler nedeniyle tablo daha endişe vericidir.
Bu Veriler Neden Önemli ve Ne Değişmeli?
Her istatistiğin ardında bir insan var: Birinin meslektaşı, ebeveyni veya arkadaşı. Bu raporun amacı sadece mevcut durumu belgelemek değil, somut bir değişim çağrısı yapmaktır. UNI Küresel Sendika bu analizi işverenlere, siyasetçilere ve Avrupa kurumlarına sunarken net bir mesaj veriyor: Güvenlik standartlarının yukarı yönlü eşitlenmesi bir tercih değil, zorunluluktur.
Başarılı ülkelerin sonuçları, aslında daha güvenli bir çalışma ortamının mümkün olduğunun kanıtıdır. İhtiyacımız olan şey; siyasi irade, iş teftişleri için yeterli kaynak, çalışanların güvenlik yönetimine etkin katılımı ve herkes için çıtayı yükselten bir Avrupa çerçevesidir. Basın-yayın ve matbaacılık işçileri bundan daha azını hak etmiyor.
“Avrupa Grafik ve Ambalaj Sektöründe İş Kazası İstatistikleri 2018–2024” raporunun tamamına İngilizce olarak aşağıdaki adresten ulaşabilirsiniz: